ऐ मुंबई की बारिश

सोच रही हूं इस साल मुंबई की बारिश का मजा ले लूं
इससे दोस्ती नहीं थी
कमसे कम हाय हॅलो ही कर लूं
बारिश मेरे गांव की याद अब तक आती है
आंगन में पानी और कागज की कश्तियों की यादे उमड आती है
आंगन की तपी मिट्टी पर बारिश यूं छम से गिरती थी
वो सौंधी सी खुशबू
अब तक दिलों दिमाग में है

छत से गिरता दौडता बारिश का पानी
खिडकी से गुजरता हुवा बगिचे में भागता
गुलाब का झुमझुमकर भिगना अभी भी याद आता है

उसे देखते घंटो गुजर जाते थे
अद्रकवाली चाय मां के हाथ की
और प्यारी सी खामोशी
अब भी याद आती है

गांव छुटा तो लगा साल में अब दो ही मौसम आते है
बारिश पिछे छुट गयी
अब आसमां से पानी बरसता है

ऐ मुंबई की बारिश तू मुझे पसंद तो नहीं
लेकिन सोच रही हूं
इस साल तुझसे दोस्ती कर ही लूं
क्या पता तू भी शायद प्यारी लगे
गांव जितनी नहीं थोडी तो अपनी लगे
ऐ मुंबई की बारिश !

- नेहा
 

गृहित

आपण कुठेतरी बाहेर जाण्यासाठी अगदी छान वेळ घेऊन तयार झालेलो असतो. बर्‍याच दिवसांनी आरशासमोर वेळ घालवलेला असतो, कपाट उघडून एरवी हाताला येईल तो ड्रेस घालणं सोडून आज कपाटात शिरून आवडीची, बरेच दिवसांत न नेसलेली साडी आपण काढतो. मायेनं त्या इस्त्रीत घट्ट बसलेल्या मऊ घडीवरून हात फ़िरवतो. मॅचिंगचं ब्लाऊज आणि गळ्यातलं घालून अगदी तब्येतीत तयार होतो. डोळ्यात काजळाची स्टिक फ़िरवत असतानाच डोअरबेल वाजते. घाईत जाऊन दार उघडतो तर बाहेर पाहुणे उभे असतात.
“काय येऊ का?” कृत्रिम आपुलकीनं कोलगेटचे दात विचकत केलेलं एक स्माईल आपल्याला सेफ़्टी डोअरच्या डिझाईन पलिकडे दिसतं
आपण सेफ़्टी दार उघडून त्यांना आत घेतो. मघासचा तयार होतानाचा फ़सफ़सलेला मूड आता किंचीत डाऊन झालेला असतो
पाहुणा सोफ़्यात रूतून बसतो त्यावरूनच आपण अंदाज लावतो की किमान तासभर तरी इथे जाणार आहे.
“अगं इकडून चाललो होतो, म्हणलं चक्कर टाकावी तुझ्याकडे”
“कशाला? आणि येण्याआधी किमान फ़ोन तरी करायचा” असं काहिसं कुजकट बोलायचा आपला मनापासून मूड असतो मात्र तरिही वरवर बुळबुळीत हसत आपण कसंनुसं म्हणतो,
“हो का? चांगलं झालं की”
“अगं मी मुद्दामच फ़ोन नाही केला. म्हणलं तू काय घरीच असतेस, तुझी गाठ पडणारच”
आपण घरात असतो हा आपण सोडून इतर सगळ्यांसाठी नेहमीच सोयीचा आणि गहित धरण्याचा मुद्दा असतो. नोकरदार माणसाकडे अचानक टपकता येत नाही कारण दाराला कुलूप दिसण्याच्या शक्यता असतात. घरीच रहाणीरीकडे तसं नसतं नं.
आपण घरात रहातो याचा अर्थ पाहुणेरावळे, आप्तेष्ट आणि कुटुंब या सगळ्यांनी आपला चोवीसच्या चोवीस तासांचा वेळ गृहितच धरावा असं असतं का? घरात रहाणारीला तिचे म्हणून काही उद्योग नसतात?
आपणा छान तयार झोलोय याचा अर्थ आपली बाहेर जायची तयारी चालू आहे, हे सरळ दूर्लक्ष करत समोरचा ऑर्डर सोडतो,
“मस्त आलं घालून चहा कर. बरेच दिवसांत तुझ्या हातचा चहा नाही प्यायलो.”
आपण किचनमधे जाऊन चहा करतो आणि मनातून कितिही चरफ़डलो असलो तरिही गृहिणीधर्माला, अतिथीधर्माला जागत बिस्किटांसोबत चहाचा वाफ़ाळता कप समोर आणून ठेवतो.


चिक्कार डोकं खाणारी मिटिंग करून आपलं डोकं ठणकत असतं आणि बसमधल्या कलकलाटात आपण डोळे मिटून डोक्याला आराम देण्याचा प्रयत्न करत असतो. जरा बरं वाटावं असं फ़िलिंग येतच असतं की फ़ोन वाजतो. घरचा नंबर बघून आपण तात्काळ उचलतो कारण पिल्लं घरात सोडून कामं करणारीचं अर्धं लक्ष घरात असतंच. फ़ोन टाळणं सिस्टिममधेच नसतं कारण नेमका टाळलेला फ़ोनच काहीतरी इमर्जन्सी सांगणारा निघालेला असतो कधीतरी. आपण फ़ोन घेतो,
“आई गं, येताना माझं उद्याचं प्रोजेक्टचं सामान आणशिल?”
या प्रश्नाला उत्तर होच असतं.
मात्र तो होकार देताना आपली चिडचिड होते कारण एक स्टॉप आधी उतरून स्टेशनरीचं दुकान गाठावं लागणार असतं. मग आता आलोच आहोत तर म्हणत घरात संपलेल्या भाज्या वगैरे घेतलं जातंच. बरं अंतर इतकं अडनिडं की रिक्षावाले यायला सहजी तयार होत नसतात. आपण ठणकतं डोकं आणि हातातल्या पिशव्या सांभाळात रस्त्यावर रिक्षा शोधत फ़िरत रहातो. खरं तर या क्षणाला आपल्याला घरी जाऊन एक कप कडक चहाची आणि उशीवर डोकं टेकायची फ़ार गरज असते.

लग्न ठरलेलं असतं, आपण रजा वगैरेचं प्लॅनिंग करतो. नवे दिवस असतात. त्यामुळे कोणत्याच गोष्टीला पटकन नकार  देता येत नाहीत. रूटीन सुरू झालेलं असतं. आपणा ऑफ़िसच्या गडबडीत आवरत असतो आणि आपली सासू आपल्याला सहजपणानं येऊन सांगते,
संध्याकाळी जरा लवकर ये. माझ्या भजनीमंडळातल्या बायका घरी बोलवल्यात मी. घरातच खायचं करायचं म्हणतेय, जरा मदतीला ये
खरं तर अशा सवलती आता ऑफ़िसमधे मागायचिही चोरी झालेली असते कारण ऑलरेडी लग्नाच्या शॉपिंगच्यावेळेस, होणार्‍या नवर्‍याला भेटायचं म्हणून बरेचदा या सवलती घेऊन झालेल्या असतात. आता खरं तर जास्त वेळ थांबून ते कॉम्पेनसेट करायची वेळ आलेली असते. पण आपण हे काही बोलू शकत नाही. चरफ़डत, शेलक्या नजरा झेलत ऑफ़िसमधून निघतो आणि घरी येऊन धुसफ़ुसत सासूच्या हाताखाली कामं करायला लागतो.

मैत्रिणीसोबत मुव्ही प्लॅन होत असतो. मुलांची सोय बघत, सगळ्या लेकुरवाळ्यांना सोयीची पडेल अशी एक वेळ अगदी मुश्किलीनं निवडलेली असते. प्रचंड ऍडजेस्टमेंट करत आपण हे सगळं जमवून आणतो. संध्याकाळच्या शोला जाण्यासाठी दुपारपासून घरच्यांच्या खाण्याची व्यवस्था किचनमधे करत असतो आणि नवर्‍याचा फ़ोन येतो.
“अगं भूषण आलाय ऑस्ट्रेलियाहून. आज यायचं म्हणतोय घरी. एक काम कर भाज्या अआणि बिर्याणी घरातच कर. मी पोळ्या आणि स्वीट बाहेरून घेऊन येतो”
भराभर प्लॅनिंग केलेल्या नवर्‍याला आपण आपल्या मुव्हीप्लॅनची आठवण करून देण्याचा क्षीण प्रयत्न करतो. त्यावर तो सहजच म्हणतो
“आज जाणार होता नाही का तुम्ही? माझ्या डोक्यातूनच गेलं बघ. काय करूया आता? मी तर त्याला ये म्हणून बसलोय. तू जा, आम्ही बाहेरच भेटतो डिनरला कुठेतरी”
हा पर्याय मनापासून दिलेला नाहीए हे कळण्याइतके आपण संसारात मुरलेलो असतो. शिवाय हा डिनरला गेला तर मुलं घरात एकटीच रहाणार असतात. सगळा विचार करून आपण म्हणतो
“असूदेत. मी परत कधीतरी जाईन तू बोलवलयंस तर असूदे. तो काय रोज रोज येतो का?”

अचानक एक दिवस एखादा फ़ोन येतो फ़लाण्या नातेवाईकाचा
सुरवातीला अगदी गोड शब्दात आपली विचारपूस होते. काहीही कारण नसताना कौतुक होतं.
“ऐक नां, शिशिरला अगं तिकडे एण्टर्नशिप मिळतेय. सहा आठ महिने आहे. आणि जर सगळां नीट झालं तर तिथेच जॉब लागण्याचिही शक्यता आहे. मी म्हणलं परक्या शहरात एकटा नको राहूस. मावशी आहे आपली. तिच्याकडेच रहा. तुझ्याकडे तो असला की मला काळजी नाही गं”
या विचारण्यात आपल्या नकाराची शक्यताही गृहित धरलेली नसतेच हे उघडच असतं. शिवाय हे सहा आठ महिने वर्षं दोन वर्षं होण्याच्या शक्यता आपल्याला ठळकपणानं दिसत असतात. आपली चिडचिड होते. घरातले मात्र आपलीच समजूत घालतात.
“असूदेत गं. उद्या आपली मुलं अशी कुठे पाठवायची वेळ आली तर?”
“मी नाही माझ्या मुलांना कोणत्याही नातेवाईकाकडे ठेवणार. त्यांनी त्यांची सोय स्वत:च केली पाहिजे. टक्के टोणपे नाही खाल्ले तर तयार कशी होतील?”
“हो, अगं पण हे तुझे विचार झाले. प्रत्येकाचे तसे नसतात आणि मोठा मुलगा आहे. तुला काय करायचं आहे त्याचं? जास्तीच्या चार पोळ्या फ़क्त”
जास्तीच्या चार पोळ्यांचा प्रश्न असतो का फ़क्त?आणि मुळात पोळ्या वगैरे करावं लागणं हा मुद्दाच नाहीए. त्या जास्तीच्या चार पोळ्या लाटायची माझी तयारी आहेच हे तुम्ही गृहित धरता त्याचा जास्त त्रास होतोय हे दिसत नाहीए का तुम्हाला?

किती अनावधानांन आणि बरेचदा कळून सरून न कळल्यासारखं दाखवत लोक आपल्याला गृहित धरत जातात. पूर्वी म्हणजे वीशी पंचविशीत असताना याचा खूप त्रास व्हायचा. “मला होकार नकाराचं स्वातंत्र्य आहे की नाही?” असं ओरडून विचारावसं वाटायचं. पण पस्तिशीच्या अलिकडं पलिकडं, चार पावसाळे वगैरे बघितल्यावर आता या गृहित धरण्याचा त्रास बोथट मात्र झालाय. पूर्वी होणारी तडतड, मनातल्या मनात शेकडो वेळा केलेली चिडचिड, त्रागा आता थंडावलाय हे खरं! वायानुरूप येणारी समज म्हणायचं, समंजसपणा म्हणायचा की, कशाचंच काही न वाटण्याचा बधिरपणा? की, आपल्याला गृहित धरलं जातंय, जाणारच हे आपणही आता गृहित धरायला शिकलोय?



 

अबोला

"तुला माझं काही ऐकायचंच नसतं"
"याला काय अर्थ आहे?"
"सगळ्यात अर्थच काढत बैस तू"
"आता हे काय, कुठून कुठे विषत नेतेस"
"मी?"
"नाहीतर कोण? मी?"
"मग काय प्रश्नच मिटला"
"नेमका काय प्रश्न आहे?"
"हे ही मीच सांगयचं?"
"नाहीतर मला कळणार कसं?"
"कळत नाहीए तेच बरंय"
"नेमकं काय हवंय तुला? मला कळायला हवंय की नको?"
"तुझ्याशी  बोलणं म्हणजे नं..."
"काय?"
"काही नाही"
"असं कसं काही नाही? मग मघासपासून चाललं होतं ते काय होतं?"
"तेही मीच सांगू?"
"मग कोण सांगणार?"
"शी: मला नं,कंटाळाच आलाय आता"
"तुला कंटाळा आलाय, तर मला काय उत्साह फ़ुटलाय?"
"सोड नां...जाऊ दे"
"असं कसं सोड?"
"जसं जमेल तसं सोड"
"हे बरंय तुझं...मी सोडलं की परत म्हणशिल तुला काही कळतच नाही"
"नाही म्हणणार...आता काहीच नाही म्हणणार...कधीच...बास?"
"बघ हे असं असतं...मी एक म्हणतो, तू दुसरंच ऐकतेस आणि तिसरंच समजतेस.."
"मी?"
"हो."
"बरं."
"काय?"
"...."
"...कॉफ़ी घेणार?..."
"..."
"तुला आवडते तशी करतो...कडक"
"..."
"घेणार का? घे थोडी "
"..."
"बघ मग पुन्हा म्हणाशिल की ..."
"..."
"अच्छा म्हणजे आता तू काहीच बोलणार नाहीएस का?"
"..."
"नक्की?....मग जाऊ मी?..."
"..."
"ओके देन,...बाय..."
....

 

निरोप

"आठवतं अजून तुला?"
"न आठवायला काय झालं?"
"मला वाटलं एव्हाना तू विसरली असशिल"
"हम्म......"
"आता या दीर्घ हम्म....आणि त्या नंतरच्या या पॉजचं मी काय करायचं?"
"...."
"जाऊ दे, तेंव्हाही हा हम्म् आणि दीर्घ पॉज जीवघेणा वाटायचा....इतक्या वर्षांनंतरही....तेच...तसंच...."
"तेही आठवतं तुला?"
"सगळंच..."
"सगळं?"
"अगदी सगळं"
"अगदी सगळं...?"
"हो"
"आता वाटतं ते दिवस किती छान होते...."
"....हम्म .... होते"
"हम्म ....होते...मग, बाकी?"
"शून्य...असं म्हणायला आवडलं असतं, पण...."
"पण काय?...."
"काही नाही...."
"खरंच?....आता काहीच नाही?.....बाकी?...."
"नसावं...नाहीच....म्हणजे नसायलाच हवं नं....."
"नसावं असं तुला वाटतं....वाटतं?...अजूनही?...का हसलास असा?"
"आता दीर्घ पॉज माझा....निरोपाचा...."
 

गोष्ट तशी जुनी, सिनेमा शिकण्याच्या दिवसातली

खूप वर्षांपूर्वीची गोष्ट आहे. आतासारखं इंटरनेट आणि गुगल नावाची हुकमी हत्यारं सोबत नसण्याचा नव्वदीचा काळ. पत्रकारिता आणि संवादशास्त्र असं भारदस्त नाव असणारा पीजी कोर्स करत असण्याचा काळ. अनेक विषयांतून एक स्पेशल सब्जेक्ट निवडायचा होता. तोपर्यंत जनसंपर्क आणि जाहिरात हेच आपल्याला आवडतं हे ठामपणानं माहित होतं आणि त्यातच स्पेशलायझेशनही करायचं होतं. मात्र, पहिल्या वर्षी हळूच हा सिनेमा नावाचा विषयही आला. हळूहळू यात गोडी वाटायला लागली. सिनेमा शिकायचा असतो, जे दिसतं त्यापलिकडेही सिनेमात बरंच काही असतं जे आवर्जून शिकलं पाहिजे असं वाटायला लागलं. मग जनसंपर्क मागे पडून स्पेशलायझेशनला फ़िल्म घेतलं. सुरवातीचे रोमॅंटिक दिवस लगेचच उतरले कारण या विषयावर भरपूर काही शिकवतील अशी पुस्तकं मराठीत नव्हती आणि त्या काळात आपल्याला इंग्रजी झेपतच नाही असा ठाम न्यूनगंड होता. आमच्या डिपार्टमेंटचा जीवही तसा छोटाच होता आणि सिनेमा शिकणारे विद्यार्थी तर त्याहून कमी. पहिल्या वर्षी चारजणं होतो आणि मास्टर्सला तर मी एकटीच. तोकडे संदर्भ आणि मर्यादित लायब्ररी या बळावर सिनेमा शिकताना थकायला व्हायला लागलं आणि खरं सांगायचं तर गंमतही वाटत होती. एक असा विषय जो खरं तर आयुष्याचा जवळपास अविभाज्य भाग होता पण तो शिकायला संदर्भच नव्हते पुरेसे. पहिल्या वर्षी तर फ़िल्म शिकविणार्‍या फ़ॅकल्टिचाही आनंदच होता. एकतर बरेच आठवडे कोणी नव्हतंच. मग एक सर येऊ लागले. शिकवणं कमी आणि गप्पा जास्त होत्या. हळूहळू कळलं की सरांनी जॉकी नावाच्या एका मराठी मालिकेत एक्स्ट्राचं काम केल्याचा दांडगा अनुभव त्यांच्या गाठीशी होता. मग लक्षात आलं की आता इथून पुढे आपलं आपल्यालाच या विषयाला भिडलं पाहिजे. जिथून जे मिळेल ते वाचण्याचा सपाटा लावला. पुढच्या वर्षी मात्र कुंडलीतले ग्रह चांगले जोरावर होते. अनुभवी, अभ्यासू नारकर सर फ़ॅकल्टी म्हणून मिळाले. खरं सिनेमा शिकणं इथून सुरू झालं. तुलनेनं छोटा आवाका असणार्‍या छोट्या शहरातल्या एका छोट्या डिपार्टमेंटमधल्या एकुलता एक विद्यार्थी असणार्‍या या वर्गाला सुरवात झाली. अंधार्‍या खोलीतल्या पडद्यावर दुनियाभरातल्या सिनेमांचे तुकडे दाखवत सर सिनेमाची भाषा शिकवायला लागले. ही नवी वर्णमाला खूपच अमेझिंग होती. आतापर्यंत जे शिकलो त्याहून वेगळं काहीतरी शिकतोय आणि असं काहीतरी शिकणारे आपण इथे तरी एकमेव आहोत हे जाणवून लई भारीवालं फ़िलिंग यायचं. 😉 
सत्यजीत रेंचे सिनेमे पूर्वी दूरदर्शनवर रविवारी दुपारी लागायचे ते त्या वयात बहुतेकदा रटाळ वाटुनही पाहिले होते. एकाच संथ लयीत चालणारे ते सिनेमे कधी संपणारच नाहीत असं वाटत असायचं. कळायचं तर ओ की ठो नाही. पण मोठ्यांच्य बोलण्यातून रेंच्या बद्दलचा आदर ऐकून वाटायचं आपण नक्कीच काहीतरी वेगळं आणि ग्रेट बघतोय. मला समोर जे चाललंय त्यातलं काहीएक कळत नाहीए हे सांगायला संकोच वाटायचा आणि मग तास न तास नुसतेच डोळे रुतवून त्या छोट्या पडद्याकडे बघत बसण्यावाचून पर्याय नसायचा.
आता आमच्या या दगडी भक्कम इमारत असणार्‍या या ह्युमॅनिटी डिपार्टमेंटमधल्या दुसर्‍या मजल्यावरच्या त्या थंड अंधार्‍या वर्गात बसून पुन्हा रेंचे सिनेमे बघताना नजर बदलली होती. हळूहळू सिनेमा कसा बघायचा, हे कळत चाललं होतं आणि लहानपणी रटाळ वाटलेला तोच सिनेमा आता काहीतरी वेगळीच अनुभूती देत होता. सिनेमा चालू असताना मधेच तो पॉज करून सर बोलायला लागयचे. प्रत्येक फ़्रेम समजावून सांगत अमूक असंच का आणि तमूक तसंच का, हे स्पष्ट करायचे. सरांच्या तासाला बेल नव्हती हे एक बरं होतं, कारण बोलत राहिले की सर बोलतच रहायचे. मग मधेच भानावर येत, "अंम, चला पुढे", असं म्हणत पॉज मोकळा करायचे.



सिनेमा शिकायचे दिवस भाग एक
 

प्रिय बापास

बाप म्हणजे बाप असतो
कधी हळवा, कधी डोक्याला ताप असतो
कोणाचा डॅडी तर कोणाचा बाबा असतो
असा काय न तसा काय
सगळ्यांचा ऑलमोस्ट सेम असतो

आपण मागावे पैसे तर हा बचतीचं लेक्चर देणार
गप्प बसावं तरीही  उगंच संशय घेणार
कधी दोस्त असतो तर कधी हिटलर असतो
सगळ्यांचा ऑलमोस्ट सेम असतो

ऑफिसमधून आला की त्रासलेला असतो
काही बोलायची सोय नसते
कारण, आटा फूल सरकलेला असतो
रविवारी मात्र जाम खुशित असतो
तुमचा आमचा सगळ्यांचा ऑलमोस्ट सेम असतो

बघता बघता आपण मोठे होतो आणि बाप वठत जातो
फणसाचा काटा बोचेनासा होतो
आपण घराबाहेर तर हा घरात असतो
आपल्या घरी यायच्यावेळी
कारणं काढून जागा रहातो, बघून आपल्याला विनाकारणच हळवा बिळवा होतो

बोट अजूनही हातात असतं
फक्त आता त्यानं नाही, मी त्याचं पकडलेलं असतं
उन्हाळे पावसाळे सोसून टणक झालेला बाप आपल्यापाशी पोर होतो
तुमचा आमचा सगळ्यांचा ऑलमोस्ट सेम असतो

-नेहा कुलकर्णी
 

अबक आणि अकरा पन्नास

अबक ही एक टीम आहे. यांची वेळ पडेल तशी कॉम्बिनेशन्स बनतात म्हणजे कधी ब आणि क यांची टीम अ ला हैराण करते, म्हणजे खरं तर नेहमीच. कधी अ आणि ब मिळून क चा क्लास घेतात तर कधी रितसर रॅगिंग घेत मनोरंजन करवून घेतात. कधी अ आणि क ची टीम असते, (ब च्या मते हीच खरी टीम आहे ज्याबद्दल ब च्या मनात रितसर खुन्नस आहे बरं का!) अरे हो, अबक कोण ? सांगायचं राहिलं नां, तर मंडळी म्हणजे साक्षात अस्मादिक, अर्थात आई नावाची बाई, म्हणजे बेबी अर्थात थोरली पाती. शब्दश: पाती कारण आम्ही सध्या टीन एजर टीन एजर खेळतोय त्यामुळे हार्मोन्स यथेच्छ धुमाकुळ घालतायत. कधी लाडात येत बच्चा बच्चा खेळायचा मूड तर कधी, कमॉन आय एम यंग ऍडल्ड नाऊ असं सुनावलं जातंय. म्हणजे धाकलं पातं ज्याला इतरजण लाडानं कळकुटं म्हणतात. बारिक बारिक काड्या करत रहाणं हा आवडता छंद असणारं. सध्या पेशवा सिरियल डोक्यात असल्यानं श्रीमंत चिमणाजी शर्मन सरकार आहेत. 
              तर या श्रीमंतगिरीमुळे परवा झालेला किस्सा, श्रीमंतांची स्कूलला जायची वेळ झालेली होती. साडे अकराची घातक वेळ होती.....नेमका ऑगी कॉक्रोच टिव्हीवर अवतरलेला.....अजून शूज पॉलिश राहिलंय....जेवण राहिलंय....बॅग अर्धीच भरलीय.....जेवण समोर वाट बघतंय...आणि श्रीमंत मणी मोजत जेवतायत....बारा दहा चा शाळेच्या बससाठी खाली उतरायचा मुहूर्त आहे....आई नावाच्या बाईची नेहमीची संवांदाची फ़ैर सुरू झालेली आहे....."हे बघ उशिर झाला तर मी स्कूलमधे सोडायला येणार नाही. बुडव आज स्कूल मग उद्या नोट लिहून देते टिचरला की शर्मन ऑगी बघत होता म्हणून बस चुकली आणि म्हणून स्कूलला आला नाही....चालेल का?  (पोरगं माझ्याकडे दूर्लक्ष करून ऑगी काय म्हणतोय हे तोंडाचा आ करून ऐकत असतं) ......अरे आवर की.....रोज पळापळ करतच जायचं का शाळेत? आवर...सानू टिव्ही बंद कर तो...कितीवेळा सांगितलं शाळेच्या वेळात टिव्ही लावत जाऊ नको....बंद कर तो डबा आधी....(एकूण चार कानांवरून   वारं जातं. नेहमीसारखं माझं ऐकलेलं नसतं त्यांनी. काय करतील बिचारी रोजच दिवसातून पंचवीसएकवेळा आई जर तेच ते बोलत असेल तर त्या बिचार्‍या पोरांनी तरी कितीवेळा मन लावून ऐकायचं, नाही का?),,,,काय चाललंय हे? मी वेडी आहे का एकटीच बडबडायला?" आवाज टीपेला गेल्यावर चार डोळे माझ्याकडे  प्रश्नचिन्ह घेऊन बघतात.  शेवटी मीच जाऊन खटकन टिव्ही बंद करते आणि इतर दोन पात्रं आपापलं ओरिजिनल काम करायला लागतात. म्हणजे ताटाकडे बघत जेवायला लागतात. आता त्यांना मागच्या अर्ध्या तासात न समजलेलं समजायला लागतं,
"काय गं हे? आजही पालेभाजीच? शी बाबा किती बोअर आहेस तू."- बेबी
"तेच तर नां. कालही पालेभाजीच होती आजही. ताई, आई सारखी सारखी हीच भाजी का करते?" -श्रीमंत
"रोज रोज कुठे? काल सकाळी भेंडी नव्हती का केली? आणि रविवारी पनीर कोणी खाल्लं रे?"- बिचारी आई
"मग काय झालं? आज बटाट्याची भाजी करायची नां"-बेबी
"हे बघ जे केलंय ते गपचूप खायचं. सगळं जीभेसाठी नाही, कधीतरी काहीतरी तब्येतीसाठीही खायचं असतं" बिचारी आणि वैतागलेली आई. यानंतर अर्थात एक पॉज. मग मधेच दोन घासांनतर श्रीमंत शांतता भंग करतात,
"सानूताई बाबा किती लकी आहे नां"- श्रीमंत
आई आणि ताईला कळतच नाही की आता बाबा का बरं लक्की? आईच्या उरात बारीक धडकी, आता बहुतेक हा म्हणणार की आई बाबाला भाज्या खाण्यावरून कधीच रागवत नाही पण हे सांगून थांबणार नाही पुढे कोणत्या कारणांवरून रागवते याची यादी ऐकवणार. म्हणून आई सावध होत त्याला विचारते
"का रे? बाबा का लकी?"
"मग काय तर. तो सारखा सारखा ऑफ़िसच्यासाठी मिटिंग असतात तेंव्हा हॉटेलमधे जेवतो आणि सारखा पनीर खातो. मी ही मोठा झाल्यावर बाबासारखा बनणार"
आईला मनातून गार वाटतं . की , चला पोरगा बाबासारखं बनणार म्हणतोय आणि आमचा बाबा तसा गुणी पोर आहे. पण हे गार वाटणं अर्धा सेकंद टिकतं कारण पोर पुढे बोलतं,
"मी मोठा झालो की बाबासारखा बनणार म्हणजे मग मीही ऑफ़िसमधे जाणार आणि असंच मिटिंगला गेल्यावर रोSSSSSSSSSज पनीर खाणार"
यावर बेबी डोळ्याच्या कोपर्‍यातून हसत माझी रिऍक्शन बघत असते, श्रीमंत शांतपणानं पोळीचा तुकडा भाजी पोळीला लागणार नाही याची काळजी घेत अगदी अलगद भाजीत बुडवतात आणि तोंडात टाकून रवंथाला बसतात. मी त्यांच्याकडे रागा्नं बघते आणि दूर्लक्ष करून पुढच्या कामाला लागते. आई इतकी शांतपणानं कामाला लागलेली अर्थातच ब ला मान्य नसतं. ती हळूच काडी सरकवते,
"बरं का शमी तू पण लकीच आहेस....माझ्यापेक्षा"
"का? मी का लकी? "-श्रीमंत
"बघ नां, हे असं मी केलं असतं तर आईनं मला मोठं लेक्चर दिलं असतं. तुला ती फ़ारतर ओरडते पण मारत नाही. तुझ्याएव्हढी मी होते नां तेंव्हा आईनं मला खूप मारलंय....ती तुझी स्केल आहे नां त्यानंही......तुला बघ एकदाही मारलं नाही...."
श्रीमंतांना पुन्हा एकदा नव्यानं धक्का बसलेला असतो. खरंतर ताईबाईंनी हा गळा बरेचदा काढून झालाय तरिही सोयीनं त्यांना धक्के बसतात. माता नं तू वैरिणी असे भाव डोळ्यात आणून ताईची कड घेत श्रीमंत व्याकूळपणे बोलतात,
"आई....व्हेरी बॅड....तू का गं सानूताईला मारलंस? बिचारी"
आता घड्याळ्याच्या काट्यानं अकरा पन्नास वाजवून टाकलेले असतात. घटिका जवळ आलेली असते आणि आई नावाच्या बाईच्या डोक्यावरची बर्फ़ाची लादी वितळायला लागलेली असते.
ती श्रीमंतांच्या बाजूला जाऊन उभी रहाते आणि करारीपणानं म्हणाते,
"हो नां. ताई म्हणतेय ते बरोबरच आहे. तू खूप लकी आहेस. कधीच धपाटा खाल्ला नाहीस नां? पण आज बहुतेक लकी असण्याचा शेवटचा दिवस आहे कारण अजून बरोबर पाच मिनिटांनी तुलाही मार पडणार आहे."
ही धमकी बरोबर लागू पडते आणि बरोबर बाराच्या ठोक्याला श्रीमंत पाठीवर दप्तर लटकवून तयार असतात.
सकाळ सत्र इथे संपतं मात्र अबक तिघांच्याही मनात एक एक प्रश्न ठेवून.
अ- सकाळपासून घसा खरवडून आवरा आवरा म्हणलं तरी आवरत नाही आणि नेमकं शेवटच्या दहा मिनिटांतच रोजच ,सगळं कसं काय पटकन आवरलं जातं?
ब- हा रोजच आईच्या मारापासून कसा काय वाचतो? आईला त्याचं बोलणं गोड आणि कुचीकुची का वाटतं? हा आईचा मार खाणार तरी कधी?
क-मी रोजच वेळेतच आवरून स्कूलमधे जातो तरिही आई मला ऑगी का बघून देत नाही? आणि मुख्य म्हणजे रोजच पनीर का करत नाही?